Waar komt die bekende 15% vandaan?
Psycholoog Richard Wiseman beschreef in 2012 een online experiment met 2.000 deelnemers. Ze werden willekeurig verdeeld over twee groepen: een video waarin hij zelf sprak en een getekende animatie over hetzelfde onderwerp. Hij rapporteerde bij de animatie een verbetering van 15% in het herinneren van de informatie.
Dat is een aansprekende aanwijzing voor de kracht van getekende uitleg. Het getal komt uit Wisemans eigen blogverslag van een experiment met Cognitive Media. Dat verslag bevat geen volledige methode, ruwe scores of statistische uitwerking. We gebruiken het daarom als gerapporteerd resultaat van die vergelijking, niet als vaste belofte voor iedere animatie.
Onderzoek: Wiseman (2012)
Ook een tijdschriftstudie vergeleek de vormen
In een gerandomiseerd onderzoek van Selen Türkay uit 2022 kregen 299 deelnemers uitleg over sociaalwetenschappelijke onderwerpen. Ze zagen een whiteboard animatie, ingesproken slides, een spreker op een podium of kregen alleen audio.
De whiteboardgroep beantwoordde significant meer kennisvragen goed dan de groepen met de podiumlezing of de ingesproken slides. Zowel de whiteboardgroep als de audiogroep rapporteerde meer plezier en betrokkenheid dan de overige groepen. De gefilmde podiumlezing in deze studie is niet hetzelfde als iedere mogelijke talking-headvideo.
Onderzoek: Türkay (2022)
Een gezicht laat zien wie spreekt. Een tekening laat zien wat er gebeurt.
Onze keuze begint bij de rol van de persoon in het verhaal. Bij een persoonlijke boodschap van een directeur, een ervaring van een patiënt of een interview met een onderzoeker kan juist die persoon het onderwerp zijn. Dan is een gezicht in beeld logisch.
Bij een samenwerking tussen vijf partijen ligt dat anders. Een woordvoerder kan vertellen wie meedoet, maar een tekening kan de partijen naast elkaar zetten, verbindingen leggen en laten zien waar de informatie naartoe gaat. Voor dat soort uitleg kiezen wij graag voor whiteboard animatie.
Neem een verandering in de zorg. Wil je horen hoe iemand de verandering ervaart, dan ligt een interview voor de hand. Wil je uitleggen hoe de nieuwe samenwerking tussen patiënt, huisarts en specialist werkt, dan biedt een getekend animatiefilmpje een heel andere mogelijkheid: alle betrokkenen en hun rol kunnen in hetzelfde verhaal zichtbaar worden.
Je hoeft niet voor de camera om persoonlijk te zijn
Een animatie kan nog steeds jullie toon hebben. Dat begint bij de woorden die je kiest en de situaties die je laat zien. Een herkenbare werkplek, een kleine observatie of een personage dat dezelfde vraag stelt als de kijker: daar zoeken we de aansluiting.
Ook de stem draagt dat karakter. Je kunt kiezen voor een professionele voice-over of een definitieve opname aanleveren die bij de productie past. We bespreken vooraf wat nodig is om tekst, geluid en getekende beelden op elkaar te laten aansluiten.
En combineren kan natuurlijk ook. Een echte persoon kan de aanleiding vertellen, waarna een animatie het proces uitlegt. Dat zouden we inzetten wanneer beide onderdelen een duidelijke taak hebben, niet alleen om extra afwisseling te maken.
Begin bij wat je zichtbaar wilt maken
Ons praktische advies: schrijf niet meteen “we willen een video met iemand in beeld” of “we willen een animatie” boven de briefing. Schrijf eerst op wat iemand na afloop moet begrijpen. Benoem vervolgens wat nu lastig uit te leggen is.
Gaat het om een proces, beleid, een nieuw idee of een verband dat steeds opnieuw moet worden toegelicht? Daar kunnen Bob en Edwin een whiteboard animatie op maat van maken. Je kunt beginnen met een eerste vraag of met een volledig uitgewerkt script.
Bekijk een paar voorbeelden en let eens op wat het beeld doet. Niet alleen welke tekenstijl je mooi vindt, maar ook: welke informatie wordt ineens zichtbaar? Dat is een nuttig vertrekpunt voor jouw eigen verhaal. Bespreek gerust je idee met ons.
